Camelot Arthur 鈥 ydy鈥檙 chwilio wedi dod i ben o鈥檙 diwedd?
Mae'r ymdrech i ddod o hyd i Camelot y Brenin Arthur wedi peri penbleth ac wedi ennyn chwilfrydedd ysgolheigion a selogion ers mil o flynyddoedd. Bellach, mae'n bosib bod y chwilio ar ben o鈥檙 diwedd.
Mae Peter Field, Athro Emeritws mewn Llenyddiaeth Saesneg ym Mhrifysgol 黑料不打烊, wedi darganfod yr hyn y mae'n credu yw safle Camelot Arthur. Mewn darganfyddiad a fydd o ddiddordeb i archeolegwyr, haneswyr, ysgolheigion llenyddol, a selogion Arthuraidd o gwmpas y byd, bydd yr Athro Field yn datgelu safle Camelot yn ystod ei ddarlith Shankland, 鈥楽earching for Camelot', ym Mhrifysgol 黑料不打烊 ar 14 Rhagfyr.
Mae'r Athro Field yn arbenigwr byd-enwog ar lenyddiaeth Arthuraidd: 鈥極s oedd yna Frenin Arthur go iawn, byddai wedi byw tua AD500, er bod y cyfeiriad cyntaf ato yn Camelot i鈥檞 weld mewn cerdd Ffrangeg o ranbarth Champagne yn Ffrainc o 1180.
Nid oes dim s么n am Camelot yn y cyfnod rhwng y dyddiadau hynny, a elwir yn Oesoedd Tywyll yn Saesneg , pan oedd y wlad yn rhyfela, a fawr ddim wedi ei gofnodi. Yn y bwlch hwn, roedd pobl yn trosglwyddo gwybodaeth, a llawer ohoni鈥檔 mynd ar goll wrth ei throsglwyddo. Gallai pobl fod wedi creu ffeithiau dychmygol neu ddim ond wedi cymysgu gwybodaeth hysbys.
Gyda'r wybodaeth orau sydd ar gael, a鈥檙 dyfaliadau gorau y gellid eu gwneud, y gred ers talwm yw y gallai Camelot fod wedi ei leoli mewn lleoedd fel Caerllion, yn Ne Cymru, Winchester neu Gastell Cadbury.鈥
Ond mae dod o hyd i wir safle Camelot wedi bod yn dasg rwystredig ac anodd. Mae鈥檙 pwnc wedi bod yn destun diddordeb ysol i鈥檙 Athro Field, a ddaeth i Brifysgol 黑料不打烊 yn 1964 ac a ymddeolodd yn 2004, ac mae wedi treulio鈥檙 18 mis diwethaf yn ymchwilio i safle Camelot.
鈥淩wyf wrth fy modd yn gwneud hyn," meddai, "ond lwc mul oedd hi fy mod i鈥檔 edrych ar rai mapiau, ac yn sydyn iawn dyma鈥檙 holl ddarnau鈥檔 disgyn i鈥檞 lle鈥. 鈥淩wy'n credu efallai fy mod wedi datrys dirgelwch 1400 oed.!
Yn 么l yr Athro Raluca Radulescu, sy鈥檔 Athro Llenyddiaeth Saesneg ym Mhrifysgol 黑料不打烊 ac yn olygydd y Journal of the International Arthurian Society, "mae disgwyl mawr am ddarganfyddiadau diweddaraf yr Athro PJC Field ynghylch safle鈥檙 Camelot Arthuraidd gan aelodau o'r . Mae ei waith yn parhau traddodiad Prifysgol 黑料不打烊 mewn astudiaethau Arthuraidd a Cheltaidd ers sefydlu鈥檙 brifysgol yn 1884.
Am y tro, mae鈥檙 Athro Field yw cadw'r lleoliad yn gyfrinach: 鈥淏ydd yn rhaid i bobl ddod i鈥檙 ddarlith i ddarganfod yn union lle mae Camelot, a chredaf y byddant yn synnu!"
Yng ngeiriau Nancy Edwards, Athro Archaeoleg yr Oesoedd Canol ym Mhrifysgol 黑料不打烊, "Roedd Arthur yn ffigwr arwrol mytholegol hynod bwysig ym Mhrydain yn y cyfnod canoloesol cynnar. Mae chwedlau amdano hefyd wedi gadael eu h么l ar dirwedd archeolegol Cymru. Felly, yr wyf yn edrych ymlaen at ddarlith yr Athro Field ar leoliad Camelot Arthur ".
Mae'r cyhoeddiad am ddarganfyddiad yr Athro Field yn amserol, gan ei fod yn digwydd wrth i Gymru ymbaratoi i ddathlu 'Blwyddyn Chwedlau'. Yn ystod 2017, bydd digwyddiadau yn cael eu cynnal mewn safleoedd hanesyddol ar hyd a lled Cymru i ddathlu ei diwylliant a'i threftadaeth gyfoethog.
Bydd darganfyddiad yr Athro Field yn cael ei ddatgelu yn Narlith Shankland olaf y flwyddyn hon, a gynhelir yng Nghanolfan newydd Stephen Colclough ar gyfer Hanes a Diwylliant y Llyfr, ym Mhrifysgol 黑料不打烊.
Pryd? 5pm, Dydd Mercher 14 Rhagfyr, 2016
Ble? Ystafell Teras 3, Prif Adeilad y Celfyddydau, Prifysgol 黑料不打烊, LL57 2DG
I gael rhagor o fanylion am y digwyddiad ac am waith y Ganolfan, ewch i http://colclough.bangor.ac.uk/
Dyddiad cyhoeddi: 14 Rhagfyr 2016