Grant o Bwys gan AHRC wedi鈥檌 ddyfarnu i PRoMS 鈥� 鈥楥ynhyrchu a Darllen Ffynonellau Cerddoriaeth / The Production and Reading of Music Sources, 1480-1530鈥�
Bydd llawysgrifau cerddoriaeth ac argraffiadau o 鈥極es Aur鈥� polyffoni yn dod o dan y chwyddwydr mewn project ymchwil tair-blynedd.
Mae cyfnod y Dadeni wedi rhoi inni gyfoeth heb ei ail o ran ffynonellau cerddoriaeth. Mae llawysgrifau o Ewrop trwyddi draw wedi goroesi 鈥� gan roi detholiad eang o enghreifftiau, o gop茂au mawr a thra addurnedig o nodiannau cerdd hyd at y rhai bach iawn a diaddurn.
Bydd arbenigwyr amlwg ym maes llawysgrifau o gerddoriaeth gynnar yn Ysgol Cerddoriaeth Prifysgol 黑料不打烊 a haneswyr celf Sefydliad Warburg (Prifysgol Llundain) yn dod at ei gilydd i astudio cynllun y sgorau cerdd hyn o鈥檙 cyfnod rhwng 1480 a 1530. Byddant yn gweithio gyda鈥檙 Ganolfan Cyfrifiaduro yn y Dyniaethau (CCH) yng Ngholeg y Brenin, Llundain i greu llyfrgell ddigidol ac adnodd o bwys, yn ogystal ag i drefnu cyfres o gynadleddau, gweithdai, cyngherddau a chyhoeddiadau. Mae鈥檙 grant 3-blynedd o bron i 拢800,000 gan Gyngor Ymchwil y Celfyddydau a鈥檙 Dyniaethau (AHRC), sef y grant mwyaf erioed i鈥檞 ddyfarnu gan y cyngor i broject unigol ym maes cerddoriaeth, yn tanlinellu pwysigrwydd y project hwn.
Y cyfnod hwn yw鈥檙 penllanw o ran cynhyrchu llawysgrifau cerdd, pryd y cafwyd yr amrywiaeth fwyaf ohonynt, yn drawiadol eu golwg, ac yn aml yn dangos llawer o geinder artistig, gan gyfuno nodiant cerddorol 芒鈥檙 gair ysgrifenedig, ac weithiau 芒 darluniau coeth 鈥� cymhlethdod gweledol a oedd yn brin mewn unrhyw fath arall o ffynhonnell. Roedd y modd y c芒i hyn ei osod 鈥� yn wahanol i nodiant sgorau鈥檙 oes sydd ohoni 鈥� yn amrywio ar draws Ewrop, amrywiaeth nad yw erioed wedi鈥檌 hastudio鈥檔 drefnus.
Fel y mae arweinydd y project, yr Athro Thomas Schmidt-Beste o Ysgol Cerddoriaeth Prifysgol 黑料不打烊 yn egluro:
鈥淵n y gorffennol, mae鈥檙 darnau hyn o gerddoriaeth wedi鈥檜 trosi i nodiant modern, fel y gall perfformwyr eu darllen, gan ddefnyddio arddulliau cyfoes o ran canu a pherfformio. Rydym yn colli agweddau pwysig ar y modd y c芒i鈥檙 gerddoriaeth hon ei throsglwyddo a鈥檌 pherfformio 鈥� agweddau a geir o fewn nodiant ac union gynllun y llawysgrifau 鈥� sef ein hunig ffenestr i gerddoriaeth y cyfnod hwnnw.鈥�
鈥淵 gwahaniaeth mwyaf amlwg i鈥檙 llygad yn yr oes sydd ohoni yw bod y rhannau lleisiol wedi鈥檜 hysgrifennu ar wah芒n 鈥� nid o fewn y sg么r, a鈥檙 rhannau wedi鈥檜 trefnu鈥檔 daclus un o dan y llall. Mae rhai llawysgrifau鈥檔 cynnwys cyfarwyddiadau ysgrifenedig ar y dudalen 鈥� weithiau mewn du, coch, neu hyd yn oed las. Ni wyddom i sicrwydd yr union effaith a gawsai鈥檙 cynllun a鈥檙 dyfeisiadau hyn ar y perfformiad. Mae maint yn fater arall: Roedd rhai llawysgrifau鈥檔 fawr iawn, i鈥檞 darllen gan lawer o gantorion ar yr un pryd, a rhai鈥檔 fach iawn. Byddai hynny ynddo鈥檌 hun yn dylanwadu ar y modd y byddid wedi canu鈥檙 darn, a鈥檙 modd y byddai鈥檙 gynulleidfa wedi鈥檌 chlywed.鈥�
鈥淐eisir dod 芒鈥檙 elfennau hyn i鈥檙 amlwg a dod 芒鈥檙 gerddoriaeth yn fyw trwy weithio gyda鈥檙 ensemble lleisiol o fri Capella Pratensis: mae aelodau鈥檙 ensemble hwn wedi arfer 芒 chanu o nodiant cynnar, a byddant yn archwilio gyda ni y modd y mae cynllun y ffynonellau gwreiddiol yn dylanwadu ar y perfformiad gwirioneddol.鈥�
Bydd creu adnodd digidol o鈥檙 llawysgrifau hyn 鈥� gyda sylwebaethau llawn, y gallu i gymharu a gwrthgyferbynnu gwahanol lawysgrifau yn y fan a鈥檙 lle, a blog project a fydd yn caniat谩u i鈥檙 holl ymwelwyr 芒鈥檙 safle rannu eu hymatebion 鈥� yn galluogi鈥檙 ymchwilwyr i rannu eu canfyddiadau ac yn galluogi eraill 鈥� p鈥檜n a fyddont yn berfformwyr, yn ysgolheigion, yn rhai sy鈥檔 ymddiddori mewn cerddoriaeth gynnar, neu鈥檔 bobl frwdfrydig dros gerddoriaeth y Dadeni鈥檔 gyffredinol 鈥� i archwilio eu cyd-destun, yn ogystal 芒鈥檙 ffynonellau.
Dyddiad cyhoeddi: 31 Mai 2011