Hanner canrif ers Sgt Pepper ac ymweliad y Beatles 芒 黑料不打烊
Y plac a ddadorchuddiwyd i goff谩u 35ain pen-blwydd ymweliad y Beatles 芒 黑料不打烊Mae鈥檔 hanner canrif ers i Sgt Pepper ddysgu ei fand i chwarae, gyda rhyddhad albwm, Sgt Pepper鈥檚 Lonely Hearts Club Band; sydd yn aml wedi ei ddisgrifio fel yr 鈥榓lbwm cysyniadol鈥� o bwys cyntaf, ac a ystyrir yn gyffredinol fel un a dorrodd g诺ys newydd. Gellir dadlau iddo hefyd cael ei ystyried yn un o鈥檙 鈥榓degau鈥� yna a newidiodd ffurf newydd ar gelfyddyd (ac efallai a esgorodd ar hynny).
Mae hefyd yn hanner canrif (25-27 Awst 1967) ers i鈥檙 Beatles ymweld 芒 黑料不打烊, ymweliad a brofodd i fod yn drobwynt yn hanes y gr诺p.
Gwahoddwyd y 鈥楩ab Four鈥� (neu鈥檙 鈥楶edwar Penigamp鈥�!) i鈥檙 Coleg Normal (bellach yn rhan o Brifysgol 黑料不打烊) gan Maharishi Mahesh Yogi. Roedd Maharishi wedi ail becynnu ymarferiadau myfyrio hynafol dwyreiniol ar gyfer cynulleidfaoedd gorllewinol o dan drefn Transcendental Meditation. Roedd y mudiad 鈥楾ranscendental Meditation鈥�, a elwir hefyd yn Fudiad Adfywiad Ysbrydol, wedi bod yn cynnal eu cynhadledd flynyddol Brydeinig yn y Coleg Normal ers nifer o flynyddoedd.
Roedd gan y Beatles eisoes ddiddordeb mewn crefyddau dwyreiniol pan ddaeth Maharishi i Lundain fis Awst 1967. Gwraig George Harrison, Pattie oedd yr un a welodd y taflenni hysbysebu yn dweud fod Maharishi Mahesh Yogi am fod yn bresennol mewn cyfarfod yn Llundain, a hi a berswadiodd George a鈥檙 gweddill i fynychu. Yno, gwahoddodd Maharishi y gr诺p i鈥檙 gynhadledd a chwrs ym Mangor (a hyn heb i鈥檙 trefnwyr ym Mangor wybod dim amdano), ac fe benderfynodd y pedwar ymuno 芒鈥檙 gynhadledd, a oedd eisoes wedi cychwyn.
Yma ym Mangor, clywodd Mr Iorwerth Roberts, gohebydd y Daily Post am yr ymweliad, a rhoddodd wybod i Mr Gwyn Thomas, Bwrsar y Coleg Normal fod y Beatles ar eu ffordd, ynghyd a鈥檜 ffrindiau Marianne Faithfull a Mick Jagger. Trefnodd Mr Thomas i groesawu鈥檙 gwesteion enwog yn fflatiau鈥檙 wardeiniaid, ac i ymdopi 芒鈥檙 llu o newyddiadurwyr a chefnogwyr a fyddai鈥檔 si诺r o鈥檜 dilyn.
Roedd blwyddyn wedi mynd heibio ers cyngerdd byw olaf y Beatles yn San Francisco ac roedd ymddangosiadau cyhoeddus ganddynt yn mynd yn gynyddol brin. Felly, pan ledaenodd y newyddion, roedd gorsaf Euston dan ei sang gyda chefnogwyr ar gyfer ymadawiad y tr锚n y disgrifiodd y Daily Mail fel y 鈥�Mystical Special鈥�, ond a oedd yn fwy anniddorol ar yr amserlen fel y tr锚n 3.15 i Gaergybi. Cymaint oedd nifer y cefnogwyr yno, fe gamgymerwyd Cynthia Lennon fel cefnogwr gan un plismon ac ni chafodd ymuno 芒鈥檙 tr锚n!
Roedd croeso'r un mor wresog a niferus yn eu disgwyl ym Mangor ar y nos Wener.
Ddydd Sadwrn fe drefnwyd cyfarfod cyhoeddus yn Neuadd John Phillips y Brifysgol, ynghyd 芒 chynhadledd i鈥檙 wasg, lle llwyddodd dau fachgen ysgol mentrus i gael mynediad drwy gogio bod yn newyddiadurwyr!
Roedd Brian Epstein, rheolwr y Beatles wedi bod yn bresenoldeb cyson yn eu bywydau, ac roedd wedi bwriadu ymuno 芒 hwy ddydd Llun.
Gellir dadlau mai鈥檙 digwydd a newidiodd ffawd y Beatles fel gr诺p oedd marwolaeth Epstein. Unwaith y torrodd y newyddion am hyn, ar ddydd Sul y penwythnos hwnnw ym Mangor, yn amlwg, roedd mwy o ddiddordeb yn y Beatles a鈥檜 hymateb i鈥檙 newyddion.
Cafodd Epstein ei ddisgrifio gan Paul McCartney a鈥檙 cynhyrchydd George Martin fel y 鈥榩umed Beatle鈥� ac mae llawr o lwyddiant y gr诺p yn cael ei briodoli iddo. Fe newidiodd delwedd y gr诺p ac roedd yn gyfrifol am ennill contract recordio o bwys cyntaf y gr诺p. Roedd yn ymwneud yn agos 芒 gweithgareddau鈥檙 gr诺p, ac roedd yn teithio gyda nhw ar eu teithiau ar draws y byd, gan edrych ar 么l eu delwedd gyhoeddus a鈥檜 materion ariannol.
鈥楪ellir olrhain cychwyn diddymiad y gr诺p i farwolaeth Epstein,鈥� esbonia鈥檙 Athro Chris Collins, Pennaeth Ysgol Cerddoriaeth Prifysgol 黑料不打烊. 鈥楩el g诺r busnes profiadol a mentor artistig, ef oedd yr un a oedd wedi llywio鈥檙 Beatles trwy sawl storm. Hebddo, dechreuodd y Beatles golli eu pwrpas cyffredin ac, yn y pendraw, gwahanu i ddilyn eu diddordebau eu hunain.鈥�
Yn ddiweddarach, datgelodd archwiliad post mortem bod Brian Epstein wedi marw o orddos o dabledi cysgu. Cofnodwyd y farwolaeth yn swyddogol fel un ddamweiniol.
Yn fuan wedi derbyn newyddion am farwolaeth Epstein, penderfynodd y Beatles dorri eu harhosiad ym Mangor yn fyr. Cyn gadael, rhoddodd y Beatles gyfweliad i Derek Bellis o gwmni teledu Harlech Television (bellach yn rhan o ITN), a ofynnodd iddynt am eu teimladau, ac am y cwnsela a roddwyd iddynt gan Maharishi. Darlledwyd y cyfweliad o amgylch y byd, ond fe ddigwyddodd yma ym Mangor.
Yma, mae myfyrwyr cerdd yn cael eu cyflwyno i鈥檙 Beatles a鈥檜 cerddoriaeth o fewn cyd-destun cerddoriaeth yr ugeinfed ganrif, fel rhan o fodiwl craidd Astudiaeth Cerddoriaeth Blwyddyn 1 (WXM-1001 a WXM1002). Mae鈥檙 Athro Chris Collins a Dr John Cunningham hefyd yn dysgu modiwlau blwyddyn 2 a 3 ar y Beatles WXM2160 a WXM3160), lle maent yn astudio cerddoriaeth a recordiadau鈥檙 gr诺p drwy archwilio cyd-destun y cynnwys hanesyddol a bywgraffiadol, yn ogystal 芒 chynnig cyfres o fframweithiau beirniadol a dadansoddol er mwyn cynnig dealltwriaeth fwy manwl o鈥檙 caneuon.
Dyddiad cyhoeddi: 16 Awst 2017