Technoleg newydd yn obaith newydd i鈥檙 economi werdd
Mae Prifysgol 黑料不打烊 yn bartner mewn rhaglen gwerth 拢20 miliwn fydd yn rhoi hwb i鈥檙 economi werdd trwy helpu busnesau yn y Gorllewin a鈥檙 Cymoedd i ddatblygu technolegau newydd i droi cnydau lleol yn gynnyrch masnachol. Cyhoeddwyd y newyddion heddiw yn y Senedd (Dydd Mawrth, 15 Chwefror), gan y Dirprwy Brif Weinidog, Ieuan Wyn Jones AC.
O dan arweiniad Sefydliad y Gwyddorau Biolegol, Amgylcheddol a Gwledig (IBERS) ym Mhrifysgol Aberystwyth ac mewn cydweithrediad 芒鈥檌 bartneriaid ym Mhrifysgolion 黑料不打烊 ac Abertawe, bydd y fenter BEACON yn defnyddio techneg flaengar o鈥檙 enw 鈥渂ioburo鈥 i helpu cwmn茂au o Gymru i ddatblygu ffyrdd newydd rhad-ar-garbon i wneud cynhyrchion sydd wedi bod yn cael eu gwneud o olew.
Amcan BEACON, gyda chefnogaeth 拢10.6 miliwn o Gronfa Datblygu Rhanbarthol Ewrop, yw gwneud Cymru鈥檔 Ganolfan Ragoriaeth ar gyfer technolegau Bioburo a gwneud cyfraniad pwysig at arafu鈥檙 newid yn yr hinsawdd. Bydd yn gweithio gyda chwmn茂au i droi cnydau fel rhygwellt, ceirch ac artisi么cs yn gynnyrch fel deunydd fferyllol, cemegolion, tanwydd, coluron a thecstilau.
Meddai Mr Jones, sydd hefyd yn Weinidog dros yr Economi a Thrafnidiaeth: 鈥淩ydym wedi ymrwymo i feithrin arbenigeddau ein Prifysgolion a鈥檔 diwydiannau i ddatblygu technolegau a chynnyrch newydd i鈥檔 gwneud yn fwy cystadleuol ac i ddiogelu lle i Gymru ar lwyfan ryngwladol.
鈥淓lfen ganolog o Adnewyddu鈥檙 Economi yw defnyddio Ymchwil a Datblygu i symbylu arloesedd er mwyn gallu cynhyrchu mwy, helpu鈥檙 economi i dyfu a gwneud y rhanbarth yn fwy ffyniannus.鈥
Bydd Prifysgol 黑料不打烊 yn datblygu ei gwaith ar greu deunydd newydd o blanhigion gyda golwg ar ddatblygu cynnyrch newydd, hyn ar 么l darganfod yn ddiweddar bod modd defnyddio cyfansoddion o rai planhigion lleol i reoli problemau fel clwy鈥檙 tatws.
Meddai鈥檙 Athro David Shepherd, Dirprwy Is-ganghellor Ymchwil a Menter ym Mhrifysgol 黑料不打烊:
鈥淢ae gan Fangor hanes hir a llwyddiannus o gynnal gwaith ymchwil ar y cyd 芒 chwmn茂au i chwilio am ddibenion gwahanol a newydd i blanhigion sy鈥檔 gallu cael eu tyfu yn yr ardal. Rydym yn croesawu鈥檙 cyfle hwn i estyn y gwaith hwnnw fel rhan o鈥檙 fenter newydd hon a gwella鈥檙 cyfleoedd sy鈥檔 cael eu cynnig i fusnesau Cymreig i fabwysiadu a manteisio ar dechnolegau isel eu carbon. Un enghraifft yn unig o鈥檔 gwaith mewn un maes ar draws amrywiaeth eang o ddiwydiannau yw鈥檔 gwaith gyda鈥檙 cwmni lleol Phytovation.鈥
Mae Prifysgol 黑料不打烊 wedi bod yn gweithio gyda Phytovation 鈥 cwmni o Gaernarfon 鈥 i ddatblygu technolegau newydd sy鈥檔 defnyddio planhigion i gynhyrchu deunydd fferyllol.
Mae鈥檙 cydweithio hwn wedi arwain at greu cynnyrch newydd fel powdr Senna sy鈥檔 cael ei ddefnyddio i wneud lacsatifau effeithlon sydd wedi鈥檜 gwneud o blanhigion allai yn y pen draw gael eu tyfu yn y Gogledd.
O ganlyniad, mae Phytovation wedi ennill tystysgrif Good Manufacturing Practice (GMP) gan yr Asiantaeth Rheoleiddio Meddyginiaethau a Chynhyrchion Gofal Iechyd (MHRA) a fydd yn eu gwneud yn fwy deniadol fel cynhyrchydd ac yn gwella eu cyfle i ennyn busnes o dramor.
Meddai Andy Beggin o Phytovation: 鈥淩ydym yn gwerthfawrogi ein partneriaeth 芒鈥檙 Brifysgol yn fawr a鈥檔 gobaith yw y gwnaiff yr arian hwn sbarduno busnesau fel ni i wneud mwy o elw a rhoi hwb i economi Cymru. Rydym yn disgwyl ymlaen yn fawr at weithio gyda鈥檙 brifysgol yn y dyfodol, hynny er ein lles ein gilydd.鈥
Manteision bioburo i Gymru:
- Yn lle cemegolion diwydiannol o olew, defnyddio moleciwlau tebyg o blanhigion i gyflenwi marchnadoedd sydd o fewn cyrraedd rhwydd i gynhyrchwyr o Gymru gyda gobaith creu elw mawr.
- Trwy droi cnydau fel Rhygwellt, Miscanthus, Ceirch ac Artisi么cs yn danwyddau a chemegolion gwerthfawr, lleihau nwyon t欧 gwydr, diogelu cyflenwadau tanwydd a chemegolion ac ychwanegu at werth economi Cymru.
- Mae cemegolion sy鈥檔 dod o blanhigion yn gallu cael eu defnyddio mewn amrywiaeth o sectorau gan gynnwys trafnidiaeth, bwyd, iechyd, hylendid a鈥檙 amgylchedd.
- Maen nhw鈥檔 cynnwys deunyddiau newydd sy鈥檔 cael eu galw鈥檔 fiogyfansoddion a bioblastigau.
- Yn ogystal 芒 chreu a diogelu swyddi yn y Gorllewin a鈥檙 Cymoedd, bydd y gwaith arloesol hwn yn helpu i ddatblygu鈥檙 gwyddorau yng Nghymru.
Dyddiad cyhoeddi: 15 Chwefror 2011