Un o ddeg project yn y DU sydd wedi derbyn grant

Mae academydd yn Ysgol Cemeg Prifysgol 黑料不打烊 yn un o ddeg academydd o Brydain yn cymryd rhan mewn projectau ymchwil rhwng Prydain ac Israel sydd wedi derbyn grant gan y Britain Israel Research and Academic Exchange Partnership, BIRAX.  Mewn digwyddiad diweddar a drefnwyd gan Matthew Gould, llysgennad Prydain yn Israel, i ddathlu cydweithio ym maes gwyddoniaeth rhwng y DU ac Israel, cyhoeddodd William Hague, Ysgrifennydd Tramor Prydain, enwau projectau sy鈥檔 mynd i鈥檙 afael 芒 heriau byd-eang ym maes ynni a鈥檙 amgylchedd sydd wedi llwyddo i ennill grant gan y bartneriaeth.  Cyfeiriodd at wyddoniaeth fel 鈥渦n o gonglfeini鈥檙 berthynas rhwng Prydain ac Israel" gan ychwanegu bod 鈥測 ddwy wlad wedi datblygu eu heconomi a鈥檜 hunaniaeth trwy fod yn arweinwyr ym maes gwyddoniaeth a thechnoleg鈥�.

 

Ymatebodd yr Athro Daniel Hershkowitz, Gweinidog Gwyddoniaeth a Thechnoleg Israel, i鈥檙 datganiad gan ddweud 鈥渕ae'r cytundeb cydweithredu gyda Phrydain, fel cytundebau tebyg gyda gwledydd eraill, yn brawf ychwanegol o statws Israel fel un o arweinwyr y byd gwyddonol. Rwy鈥檔 rhoi pwys mawr ar gydweithredu gwyddonol rhyngwladol yn gyffredinol ac ar gydweithredu gyda Phrydain yn benodol. Mae iaith gwyddoniaeth yn pontio gwahaniaethau a bylchau rhwng gwahanol bobl a chymdeithasau鈥檙 byd a bydd cydweithredu rhwng Israel a Prydain o fudd nid yn unig i'r ddwy wlad honno, ond i'r byd cyfan."

 

Dyfarnwyd y grant ar y cyd i鈥檙 Athro Igor Perepichka o Ysgol Cemeg Prifysgol 黑料不打烊 a Dr Michael Bendikov o鈥檙 Weizmann Institute of Science i wneud ymchwil i ddatblygu deunydd electronig organig newydd fydd yn helpu arbed ynni solar a chynhyrchu 鈥渢rydan solar鈥�.  Mae'r project ar y cyd yn cyfuno arbenigedd ymchwilwyr o鈥檙 DU ac Israel a鈥檜 darganfyddiadau diweddar a鈥檌 nod yw llunio ffordd newydd o ddargludo polymerau鈥檔 electronig ar gyfer celloedd solar plastig a deall strwythur a gweithred y polymerau hynny mewn dyfeisiadau electronig. Disgwylir i鈥檙 deunyddiau newydd a ddatblygir gan yr Athro Perepichka a Dr Bendikov arwain at ddatblygu celloedd solar plastig sy鈥檔 gallu trosi ynni solar yn fwy effeithlon a bydd yn cyfrannu at ddatblygu ffynonellau ynni gl芒n effeithlon. Fodd bynnag, mae鈥檙 ymchwilwyr hefyd yn gweld bod potensial mawr gan ddeunyddiau o鈥檙 fath mewn amrywiaeth ehangach o gymwysiadau electronig a nanoelectronig organig: LED polymer, transistorau plastig, deunyddiau electrocromig, dyfeisiadau cof, synwyryddion/biosynhwyryddion.

 

 

Mynegodd David Willetts, Gweinidog Prifysgolion a Gwyddoniaeth Prydain, ei gefnogaeth i鈥檙 cynllun: 鈥淩wy鈥檔 awyddus i wneud yn fawr o鈥檙 cyfraniad y gall gwyddoniaeth ac ymchwil ei wneud at adferiad economaidd y DU,鈥� dywedodd.  鈥淢ae datblygu ymchwil o ansawdd uchel ar y cyd yn un ffordd o wneud hynny. Felly rwy鈥檔 croesawu mentrau megis y rhaglen gyfnewid hon rhwng ymchwilwyr ac academyddion Prydain ac Israel. Mae鈥檔 amlwg bod sefydliadau addysg uwch y ddwy wlad yn awyddus iawn i gydweithio. Rwy鈥檔 gobeithio gweld mwy o ymchwil o ansawdd uchel ar y cyd rhwng y DU ac Israel yn y dyfodol.鈥�

 

Mae鈥檙 deg project a ddewiswyd yn ymdrin ag amrywiaeth eang o bynciau ym maes yr amgylchedd, yn cynnwys cadwraeth y riff cwrel yn y M么r Coch, datblygu adnoddau bioadnewyddadwy i gymryd lle deunyddiau plastig petroliwm nad ydynt yn fioddiraddadwy a chynhyrchu cnydau mewn modd sy鈥檔 diogelu amaethyddiaeth gynaliadwy. Dewiswyd y projectau oherwydd eu bod yn arloesol, oherwydd cryfder y cydweithio a鈥檙 rhagolygon tymor hir i barhad ac effaith y project.

 

Mae enillwyr blaenorol grantiau BIRAX wedi canmol y cynllun sy鈥檔 ariannu ymweliadau rhwng sefydliadau yn y DU ac Israel ac sy鈥檔 meithrin cysylltiadau parhaol rhwng gwyddonwyr sy鈥檔 rhannu鈥檙 un diddordebau. Dywed Dr Maya Schuldiner o鈥檙 Weizmann Institute, a gafodd grant i鈥檞 galluogi i wneud ymchwil ar y cyd gydag academyddion o Brifysgol Manceinion i鈥檙 genynnau sy鈥檔 gyfrifol am gynnal y lefel asidedd sy鈥檔 hanfodol i gelloedd burum, 鈥淢ae BIRAX wedi ein galluogi i feddwl a gweithio鈥檔 well鈥� ond rwy鈥檔 meddwl mai cyfeillgarwch yw ei rodd fwyaf鈥�.

 

Mae鈥檙 deg project llwyddiannus yn cynnwys naw prifysgol ym Mhrydain a saith prifysgol yn Israel. Mae鈥檙 prifysgolion ym Mhrydain yn cynnwys 黑料不打烊, Caerfaddon, Brunel, Caergrawnt, Glasgow, Leeds, Rhydychen, Southampton ac Imperial College ac mae鈥檙 prifysgolion yn Israel yn cynnwys Ben Gurion, Haifa, Hebrew University of Jerusalem, Technion 鈥� Israel Institute of Technology, Tel Aviv a鈥檙 Weizmann Institute.

 

Lansiwyd BIRAX yn 2008 gan brif weinidogion Israel a Phrydain gyda鈥檙 nod o gryfhau cydweithrediad academaidd rhwng y ddwy wlad ac mae鈥檔 parhau i gael cefnogaeth gan y ddwy lywodraeth.  Mae鈥檙 cyrff cyllido鈥檔 cynnwys y Pears Foundation, UJIA, yr Adran Arloesi Busnes a Sgiliau a鈥檙 Swyddfa Dramor a Chymanwlad ym Mhrydain a鈥檙 Weinyddiaeth Gwyddoniaeth a Thechnoleg yn Israel.  Lluniwyd y cynllun gan y Cyngor Prydeinig ar y cyd a鈥檙 Pears Foundation ac academyddion blaenllaw yn y ddwy wlad a chaiff ei drefnu gan y Cyngor Prydeinig yn Israel.

Dyddiad cyhoeddi: 6 Rhagfyr 2010